Chậu gốm không men có tốt cho cây không

Câu trả lời là có, nếu bạn chọn đúng cây và tưới theo độ ẩm của đất thay vì theo lịch. Chậu đất nung không men hợp nhất với cây sợ úng như xương rồng, sen đá. Với cây ưa ẩm, chậu vẫn dùng được, nhưng người trồng phải tưới thường xuyên hơn.

Chậu gốm Bàu Trúc là đất nung trần, nung lộ thiên ở khoảng 800°C, không tráng men. Các tài liệu làm vườn dưới đây nói về chậu đất nung nói chung. Vì chưa ai đo riêng chậu Bàu Trúc, bài này không nêu con số nào về độ thấm của chậu.

Nước đi qua thành chậu

Vườn Thực vật Missouri giải thích ngắn gọn: nước đi qua thành chậu đất nung rồi bay hơi ra không khí. Vì vậy đất trong chậu khô nhanh hơn nhiều so với đất trong chậu nhựa. Chậu nhựa chặn đường đi của nước qua thành, nên đất giữ ẩm lâu hơn.

Điều này có lợi cho người hay tưới quá tay, vì rễ cây ít phải nằm trong đất sũng nước. Ngược lại, người hay quên tưới sẽ thấy đất cạn nước sớm hơn họ nghĩ.

Các nguồn chúng tôi đọc so chậu đất nung với chậu nhựa và không đo chậu tráng men, nên bài này không so với chậu tráng men.

Chọn cây theo chậu

Vườn Thực vật Missouri ghi rằng cây dễ hỏng vì úng, như xương rồng, sen đá, thường sống tốt hơn trong chậu đất nung. Còn cây ra hoa cần nhiều nước, như trạng nguyên hay cẩm tú cầu, thì phải tưới nhiều.

Các chậu trên trang web được gợi ý theo hướng đó:

Chậu tổ ong: sen đá, xương rồng. Đây là cặp hợp nhất với chậu đất nung.
Chậu giỏ quai thừng: rau thơm, cây nhỏ.
Chậu thân thùng khía vòng: dương xỉ, cây lá. Với nhóm cây này, hãy kiểm tra đất thường xuyên hơn so với chậu trồng sen đá.

Cách kiểm tra đơn giản nhất cũng là lời khuyên của Vườn Thực vật Missouri: chạm tay vào đất trước khi tưới. Đất khô thì tưới, đất còn ẩm thì chờ.

Ngâm chậu trước khi trồng

Chậu đất nung khô sẽ hút nước. Đại học Iowa State ghi rằng chậu đất khô có thể hút ẩm khỏi giá thể, làm cây vừa trồng bị mất nước.

Cách tránh là ngâm chậu trong một xô nước sạch, rồi mới cho đất và cây vào.

Lỗ thoát nước

Cả Vườn Thực vật Missouri và Đại học Maryland đều khuyên trồng cây trong chậu có lỗ thoát nước. Ở chậu không có lỗ, nước thừa đọng lại ở đáy.

Mô tả các món chậu trên trang web chưa ghi chậu có lỗ đáy hay không, nên bạn hãy hỏi xưởng trước khi mua.

Nếu chậu không có lỗ, bạn có thể dùng nó làm chậu bọc ngoài: trồng cây trong một chậu nhỏ có lỗ, rồi đặt chậu nhỏ vào trong. Vườn Thực vật Missouri gợi ý lót một lớp cát thô, sỏi hoặc than dày khoảng 5 cm ở đáy chậu ngoài. Khi tưới, đừng để nước đọng lại trong chậu ngoài.

Lớp trắng ở mặt ngoài chậu

Mặt ngoài chậu đất nung có thể nổi một lớp trắng như phấn. Đại học Iowa State giải thích: muối đi qua thành chậu xốp và đọng lại thành lớp màng trắng. Đại học Maryland ghi nguồn của muối là nước cứng và phân bón.

Lớp trắng này không có nghĩa là chậu hỏng. Muốn giảm lớp trắng, Đại học Maryland khuyên mỗi 4 đến 6 tháng tưới nước sạch ít nhất gấp 3 lần thể tích chậu, rồi để nước chảy hết qua lỗ đáy. Muốn chậu sạch lại, bạn có thể ngâm chậu, chà bằng bàn chải rồi rửa bằng nước sạch.

Với chậu có hoa văn khắc, hãy dùng bàn chải mềm, vì mặt gốm là đất nung trần và nét khắc nằm ngay trên mặt đó.

Rịn ẩm và vệt sẫm

Tưới xong, mặt ngoài chậu có thể sẫm màu lại hoặc lấm tấm ướt. Đó là nước đang đi qua thành chậu, đúng như phần đầu bài tả. Nếu đặt chậu trên sàn gỗ hay mặt bàn, bạn hãy kê một chiếc đĩa lót bên dưới.

Dấu hiệu đáng lo là một đường nứt chạy xuyên thành chậu. Khi thấy vết nứt, bạn hãy chụp ảnh và nhắn cho xưởng.