
Kỹ thuật4 phút đọc
Vì sao gốm Bàu Trúc không dùng bàn xoay
Đất sông Quao dính đến mức đặt lên bàn xoay là tụt. Vì vậy người thợ Bàu Trúc chọn cách đi vòng quanh khối đất, và cách làm ấy đến từ chính chất đất.
Bàu Trúc là làng gốm Chăm ở xã Ninh Phước, tỉnh Khánh Hòa, cách Phan Rang khoảng 10 km về phía nam.
Chữ “khẩn cấp” cho biết nghề gốm đang bị đe dọa và cần được bảo vệ, hơn là một lời tôn vinh.
29/11/2022ngày ghi danh
Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp
Người Chăm kể rằng Po Ina Nagar đã dạy dân làm gốm, dệt vải và trồng lúa. Vì vậy, với người làng, nghề gốm là món quà được trao lại hơn là một phát minh.

Con gái út giữ nhà và bàn thờ tổ tiên. Nghề gốm cũng đi theo dòng nữ, mẹ truyền lại cho con gái.

Gốm được xếp ngoài sân, phủ rơm và củi, nung vài giờ ở khoảng 800°C, không lò, không men, gần nhiệt của gạch tháp Chăm Mỹ Khánh mà Đại học Huế phân tích.
khoảng 800°Cnhiệt độ nung

Kỹ thuật4 phút đọc
Đất sông Quao dính đến mức đặt lên bàn xoay là tụt. Vì vậy người thợ Bàu Trúc chọn cách đi vòng quanh khối đất, và cách làm ấy đến từ chính chất đất.

Kỹ thuật4 phút đọc
Gốm được xếp ngoài sân, phủ rơm và củi, nung vài giờ ở khoảng 800°C, không lò, không men, gần nhiệt của gạch tháp Chăm Mỹ Khánh mà Đại học Huế phân tích.

Làng4 phút đọc
Làng mang tên Palei Hamu Craok, rồi thêm tên Vĩnh Thuận năm 1832 và Bàu Trúc năm 1964. Ba tên gọi chồng lên nhau sau hai lần làng nhận thêm tên mới.

Giữ gốm4 phút đọc
Gốm Bàu Trúc nung lộ thiên ở khoảng 800°C và không tráng men, nên mặt gốm là đất nung trần. Bốn thói quen sau giúp món gốm dùng được lâu.

Kỹ thuật4 phút đọc
Đất sét được đào ở ruộng bên sông Quao, pha cát, nhồi bằng chân rồi nhồi lại bằng tay. Bài đi theo cục đất từ ruộng tới lúc người thợ bắt đầu nặn.

Giữ gốm4 phút đọc
Chậu gốm không men tốt cho cây ưa khô, còn cây ưa ẩm cần tưới để ý hơn. Nước đi qua thành chậu đất nung rồi bay hơi, nên đất khô nhanh hơn trong chậu nhựa.

Làng4 phút đọc
Làng thuộc xã Ninh Phước, tỉnh Khánh Hòa, cách Phan Rang khoảng 10 km. Trước tháng 7/2025, làng thuộc tỉnh Ninh Thuận. Bài này chỉ cách tìm đường tới làng.
Hai cửa hàng đều nằm trong Làng gốm Bàu Trúc (Palei Hamu Craok) và dùng chung một số điện thoại.
Trước 7/2025, làng thuộc thị trấn Phước Dân, huyện Ninh Phước, tỉnh Ninh Thuận.
Làng có ba tên chồng lên nhau: Palei Hamu Craok → Vĩnh Thuận (1832) → Bàu Trúc (1964).